|
|
Çöküş mü, panik mi?
Doğu Avrupa ülkelerinde yaşanan gelişmelere UBS ve Danske Banktan iki zıt görüş geldi. Danske Bank durumu çöküş gibi görünüyor diye yorumlarken, UBSe göre durum o kadar da vahim değil.
NTV-MSNBC
Güncelleme: 18:19 TSİ 20 Şubat 2009 Cuma
İSTANBUL - Gelişen piyasalar içinde özellikle Doğu Avrupa ülkelerinin durumu tedirginlik yaratıyor. Bölge ülkelerinde ekonomik seyrin kötüye gitmesi ve durgunluğun daha derin olacağına ilişkin beklentiler endişeleri artırıyor.
Doğu Avrupada yaşanan çöküş mü, yoksa sadece panik mi? Bu konuda birbirine zıt iki görüşü İsviçreli UBS bankası ve Danimarkalı Danske Bank ortaya koydu.
KÖTÜMSER TAHMİN: ÇÖKÜŞ GİBİ GÖRÜNÜYOR Danske Bank, Doğu Avrupa ülkeleri için pek de olumlu bir tablo çizmiyor. Bankanın son raporunda şu ifadeler yer alıyor: Bölgenin büyük dengesizlikleri ve kur uyumsuzluğu uzun zamandan beri süregelen bir problemdi ve şüphesiz bu ülkeler ekonomik aktivitede keskin gerileme bekleyebilirler. Bu ülkelerin para birimlerinde çoktan beri var olan değer kaybına rağmen, değer kayıplarının duracağını düşünmüyoruz. Böyle bir ortamda yerel otoritelerin kurlardaki değer kaybına son vermek için yeterli kaynağı toplayabileceğini düşünmüyoruz. Piyasadaki bu çöküş 1997deki Asya krizindeki çöküş ile aynı ölçekte. Bölgedeki her ülkenin para birimi bu durumdan etkilenecek. Şüphesiz Orta ve Doğu Avrupa piyasaları Avrupa için riskli bölge.
Orta ve Doğru Avrupadaki kriz kontrolden çıktı ve yatırımcılar bu piyaslaarı hızla terk ediyor. En olası sonuç ekonomik aktivitede çok hızlı bir gerileme olacaktır. Bu piyaslaardaki aşağı yönlü trend kararlı olarak AB yada IMF müdahalesine kadar devam eder.
İYİMSER TAHMİN: RİSKLER ABARTILIYOR UBS ise durumun abartıldığını belirtiyor. UBSin konuya ilişkin son raporunda şöyle deniliyor: En ağır problemler küçük ülkelerde yaşanıyor. Bölgedeki borç yüküne baktığımızda kısa vadeli borçlarının yarısından çoğunun büyük ülkelere ait olduğunu görüyoruz (Rusya, Polonya, Çek Cumhuriyeti gibi) Bu ülkelerin temel yapıları da daha farklı. Örneğin daha sağlıklı bankacılık sistemi, büyüme risklerinin daha az olması.
İkinci olarak bu durum sadece Doğu Avrupa ile ilgili. Doğu Avrupa ülkelerinden Asya ve Latin Amerikadaki diğer gelişmekte olan ülkelere geçtiğimizde aynı kategoriye giren çok az ülke olduğunu görüyoruz. Ek olarak Doğu Avrupada olan bu durumu kesin bir çöküş olarak adlandırmamak gerek. Daha yumuşak olarak bir ifade kullanmak gerekirse borç ödeyememe ihtimali olarak adlandırabiliriz. Kesin bir garanti yok ama biz hâlâ yakın dönemdeki risklerin abartıldığını; durumun söylediği kadar vahim olmadığını düşünüyoruz.
| |
|