|
|
Obamanın dış politika gündemi
Barack Obamanın yeni ABD başkanı seçilmesiyle birlikte Washington yönetiminin iç ve dış politikasında birçok değişiklik olması bekleniyor.
AA
Güncelleme: 18:17 TSİ 05 Kasım 2008 Çarşamba
WASHINGTON - Değişiklik mesajını, seçimin ardından yaptığı zafer konuşmasında da veren Obamanın, Iraktaki Amerikan askerlerinin sayısı, Küba, Irak, İran politikaları, enerji politikası ve diğer birçok konuda yapmayı vaat ettiği değişiklik alanları şunlar:
VENEZUELA-ABD İLİŞKİLERİ Venezuela, seçimden önce yaptığı açıklamada, Obamanın başkan olmasıyla birlikte iki ülke ilişkilerinde yeni bir sayfa açılabileceğini açıkladı. Venezuela Devlet Başkanı Hugo Chavez, kendisini devirmeye çalışmakla suçladığı Washingtonla, Obama başkanlığında masaya oturabileceğini ilk kez söylerken, Obama, bu konuda temkinli davranacağını gösteren açıklamalarda bulundu. Obamanın yardımcısı, Venezuela ile ilişkilerin gelişmesi için önce bu ülkenin demokrasi yolunda önemli adımlar atmasını söyledi.
KÜBAYA YÖNELİK YAPTIRIMLAR HAFİFLEYEBİLİR Obama, seçim kampanyasında, ABDnin Kübaya yönelik 46 yıllık yaptırımlarını hafifletme sözü verdi ve Küba yönetimi ile diyalog ihtimalini gözardı etmediğini söyledi. Dolayısıyla Obamanın başkan seçilmesi, 8 yıllık George Bush döneminin sert tutumuna alışan Kübalıların, ABD ile ilişkilerin ve böylece hayat şartlarının düzeleceği umudunu yeşertti. Birçok Kübalı, John McCainin başkan seçilmesinin, ambargoyu artıran George Bush yönetiminin devamı olacağı düşüncesini taşıyordu. Seçimde taraf olmadığını açıklayan Küba hükümeti, Obama için, Kuşkusuz, cumhuriyetçi rakibinden daha kültürlü ve daha zeki ifadesini kullanmıştı. Obamanın, aile bağı olanların Kübaya seyahati ve ABDde yaşayan Kübalıların Kübadaki ailelerine para göndermeleri konusundaki kısıtlamaları hafifletmesi bekleniyor.
AFGANİSTAN Obama Iraktan çekilecek askerlerle Afganistandaki 32 bin Amerikan askerine 7 bin asker ekleyeceğini belirtti. Ayrıca Pakistan harekete geçmez ya da bir şey yapamazsa bu ülke topraklarındaki üst düzey terörist hedeflere karşı tek taraflı saldırılar düzenleme tehdidinde bulundu.
IRAK Senatörken Obama önce Iraka savaş açılmasına, sonra Iraktaki asker sayısının artırılmasına karşı çıktı. 2007de büyük bir askeri harcama yasasına karşı oy verdi, bunun dışında savaşı desteklemek için getirilen mali paketleri destekledi. Obama Iraktaki muharip Amerikan askerlerini 16 ay içinde çekmeyi planladığını söyledi.
İRAN Obama, ilk başta ön koşulsuz İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejadla görüşeceğini söylerken, şimdi Ahmedinejadın görüşecek doğru kişi olduğundan emin olmadığını söylüyor. Ancak İran liderleri ile doğrudan görüşmelerin ABDnin İrana ağır uluslararası yaptırımlar yapılması isteklerine daha fazla meşruluk ağlayacağını belirtiyor. Obama ayrıca İrana diplomatik baskıyı yoğunlaştıracağını söylüyor.
FÜZE SAVUNMA SİSTEMİ ABDnin füze savunma sistemi için harcadığı paranın miktarı konusunda şüpheleri olduğunu belirtti. Avrupaya füze savunma sistemi yerleştirilmesini destekliyor, ancak sistemin etkinliğinin kanıtlanmasından sonra yerleştirilmesini savunuyor ki bu da füze yerleştirilmesini yıllarca geciktirebilir.
KUZEY KORE Başkan George W. Bushun ilk döneminde Kuzey Koreye karşı uyguladığı sert politikayı onaylamadı ve Kuzey Kore ile görüşmelerden yana olduğunu belirtti. Bush son dönemde bu politikayı benimsedi. Kuzey Korenin nükleer silah programını sona erdirmek için güçlü bir uluslararası koalisyondan yana.
SUDAN-DARFUR Darfurda Sudan hükümetinin desteğiyle yaşanan şiddet olaylarının önlenmesi için, ideal durumda BM adına uygulamaya konacak, bir uçuşa yasak bölge öneriyor. Mayıs ayında diğer Demokrat başkan adayları ile birlikte imzaladığı bir bildiride, Darfurdaki şiddeti kınadı ve bundan asıl olarak Sudan hükümetinin sorumlu olduğunu ve bu şiddeti Sudan hükümetinin durdurabileceğini belirtti.
KÜRESEL ISINMA Biyoyakıt, rüzgar ve güneş enerjisi, şarj edilebilir hibrid arabalar, temiz kömür teknolojisi ve diğer iklim dostu önlemler için 10 yıllık, 150 milyar dolarlık fon ayrılmasını destekliyor. 2050ye kadar, karbondioksit ve diğer sera gazı etkisi yapan gazların salımının 1990daki düzeyine göre zorunlu olarak yüzde 80 oranında azaltılmasını öngörüyor. Alaskada petrol aranmasına karşı çıkıyor. 2025de enerjinin yüzde 25inin rüzgar, güneş ve biyo-yakıt ürünlerinden üretilmesini hedefliyor. Vergi kolaylıkları ile 2015e kadar 1 milyon hibrid otomobilin kullanıma sokulması da hedefleri arasında.
GUNTANAMO HAPİSHANESİ Guantanamonun kapatılması ve tutukluların tutukluluk hallerine itiraz edebilmelerine izin verilmesini istiyor. Bush yönetimini Guantanamo benzeri sorunları çözmek için bir askeri yargı ve adalet sistemi oluşturma ihtiyacını gözardı etmekle suçluyor. Yüksek Mahkemenin Guantanamo konusunda sivil mahkemeler lehine verdiği kararı kutladı ve 2006da Askeri Komisyon Yasasına karşı oy kullandı.
| |
|