GÖÇ İLK GÜNDEM MADDESİ DEĞİL AMA!
Tüm bu gelişmelere rağmen, bir politik mesele olarak göç kaybolmadı. Yalnızca bataklıkta pusuya yatmış durumda. Kürtaj gibi ahlaki değerler dışında hiçbir konu, Amerikalıların bir halk kitlesi olarak kimlik meselesini bu kadar derinden etkilemiyor. Başka hiçbir konu, politikacıların ele almaları bakımından daha zor ya da daha tehlikeli değil. Toplumsal şiddet, 1980ler için ne anlama geliyor idiyse, göç de çağdaş politika için aynı anlamı taşıyor; bir kampanyayı ivedilikle alaşağı edebilecek görünüşte marjinal bir konu bu.
ÇELİŞKİLİ BAKIŞ AÇILARI
ABDnin göç konusundaki tutumu sıkça dengesiz, hatta çelişkili görünüyor. Liberaller de muhafazakarlar da benzer şekilde, sanki bu konuyla ilgili tüm tartışmaları sonlandırırmış gibi, ABDnin bir göçmenler ülkesi olduğunu iddia ediyorlar. Yalnızca çok ufak bir kesim tümüyle göçün durdurulmasını istiyor. Göç akışının hemen hemen doğru olduğunu ya da (daha az olmakla birlikte) çok yavaş olduğunu düşünenlerin sayısı, çok fazla göç olduğuna inananların sayısından çok daha fazla. Amerikalıların tecrit edilmişliklerinden ve muhafazakarlıklarından şikayetçi olan Avrupalılar, göçmenleri kabul etmekte çok daha isteksizler. ABDliler, göçmenlik sistemine ve sıklıkla göçmenlere karşı da, çaresizlik ve hor görme karışımı bir duygu hissediyorlar.
2001-2007 yılları arasında Gallup tarafından yürütülen bir anket, konuya karşı neredeyse çift kutuplu bir tutum sergiliyor. Beyazlar, siyahiler ve Hispanikler büyük oranda göçün geniş anlamıyla iyi bir şey olduğu konusunda hemfikirler. Ancak benzer ve hatta kimi durumlarda çok daha büyük oranlarla, göçün ülke ekonomisine, piyasalara ve toplumsal değerlere zarar verdiğini, en azından geliştirmelerine yardımcı olmada başarısız olduğuna inanıyorlar. Aynı zamanda göçmenleri suçun yükselmesinde sorumlu tutuyorlar. Göçün sonucu olarak yalnızca yemek kültürünün, müziğin ve sanat türlerinin kalitesinin iyileştiği düşünülüyor. Ve restoranlar çok az kişinin öncelikleri arasında ön sıralarda yer alıyor. Peki bu çelişkinin nedeni ne?
GÖÇMEN ALGILAMASI
Bir açıklaması Amerikalıların ilkeler ile pratik -ya da pratik olduğunu varsaydıkları- arasında bir ayrım yapmaları. Kamyonun arkasında saklanmış olarak ülkeye giren Meksikalı adam, göçmene dair varolan popüler imaj. İnsanlara çoğu göçmenin ne yasadışı ne de Meksikalı olması gerekmediğini anlatmaya çalışmanın bir anlamı da yok. Çünkü hırdavatçı dükkanlarının dışında aylak aylak dolaşıp iş aradığını gördükleri ya da gece haberlerinde izledikleri insanlar, bunlar. Yasadışı Meksikalılar, Amerikan halkını çeşitli nedenlerden rencide ediyor, ulusun yasalarına burun kıvıran, yabancı bir dili ve yabancı adetleri ithal eden insanlar olarak algılanıyorlar.
 |
|
Böylesi bir insan tasfiri göçmenlere yönelik tutumları katılaştırsa da henüz göçe ilişkin yaklaşımda benzer bir tutum söz konusu değil. ABDye özel karakterini kazandıran şeyin bu yeni gelenlerin akışı olduğu ilkesi halen güçlü pozisyonunu muhafaza ediyor.
Bu da göç politikasının garip bir özelliğini açıklamaya yardımcı oluyor; adaylar genelde seçmenlerin onlardan duymak istedikleri şeylerin tıpatıp aynısı söyledikleri için cezalandırılıyorlar. Yasadışı göçmenlerin ülkenin ekonomisine nasıl da zarar verdiklerini ve nasıl da suç işlediklerini bağırıp çağıran bir politikacı, en iyi haliyle bir kötümser, en kötü haliyle de bir bağnaz gibi görünüyor. ABDliler ise bunlardan herhangi birinin ne başkan olmasını, hatta ne de vekil olmasını istiyor. 2006 dönem ortalarında sınır bölgelerinden, seçmenlerinin öfkesini fark eden çeşitli cumhuriyetçi vekiller, katı göç karşıtı kampanyalar yürüttüler. Ancak şaşkınlık içinde kaybettiklerini gördüler.
RÜZGAR NE TARAFTAN ESİYOR ?
Yakın zamana kadar McCainin göçe yaklaşımı o kadar liberaldi ki La Raza Ulusal Konseyi, politik çalışmaları için kendisine iki kere ödül verdi. Uzun zamandır kapsamlı bir göç reformu, yasadışı göçmenler için vatandaşlık yolu açacak herhangi bir yasal değişiklik için çalışıyor. Bu çaba 2007 yılında, neredeyse tüm yasadışı göçmenlerin, özel bir Z vizesi ile ülkede kalmalarına olanak sağlayacak Göç Reform Yasası ile sonuçlandı. Ülkeye göç edenler bu yasa ile bir para cezası, sonrasında da vergi ödeyerek kalıcı ikamet ve nihai olarak da vatandaşlık için başvurabiliyorlardı.
Her ne kadar yasa tasarısı aynı zamanda sınır güvenliği için para içerse ve George W. Bush tarafından desteklense de, McCainin cumhuriyetçi yandaşları, muhaliflerin başarılı bir biçimde af olarak adlandırdıkları bir önleme sırtlarını döndüler. Tasarı Haziran 2007de, göç karşıtı grupların olağanüstü ölçüdeki telefonlarının ardından, iptal edildi. Bu olay göç politikası hakkında az sayıdaki açık derslerden birini açığa çıkarttı; konuyla ilgili güçlü hisleri olanların hisleri gerçekten güçlü oluyor.
MCCAIN DUVAR ÖRECEK
Bugünlerde bu konudan bahsettiğinde McCain uslanmış görünüyor. Göç reformunun kendisine bir ders öğrettiğini söylüyor ve bu ders de Amerikalıların yasadışı göçmenlerin yasallaştırılmalarına yönelik bir hareketi ancak sınırın sabitlendiğinden emin olduklarında hoşgörebildikleri. Senatör bunu duvarlar ve elektronik gözetimin kombinasyonu ile başarmayı planlıyor. Ancak sınır eyaletlerinin valileri sınırın güvenli olduğunu söylediklerinde ABDnin 12 milyonluk yasadışı göçmenleri konusunda bir şeyler yapacak.
Valiler pek fazla şeyi gözardı etmeye hazır değillerse, olası Başkan McCainin planının ikinci aşamasına geçebilmesi pek mümkün görünmüyor. Amerikanın Meksika sınırı 2 bin mil (3 bin 200 km) boyunca uzanıyor. Ayrıca bu sınır kentlerden, dağlardan, nehirlerden, çölden ve Kızılderili rezervasyonlarından geçiyor. Asker yığarak ya da duvarlar örerek belirli bir alandaki geçitlerin önünü kesmek mümkün. Ancak bütün sınırı kapatmanın hiçbir şekilde olanağı yok. Çok daha merkezi bir hükümet ve çok daha sıkı gözetim ağı ile bir ada ülkesi olan İngiltere bile Çin kadar uzak yerlerden gelen yasadışı göçmenleri önleyemiyor.
OBAMA GÖÇ KONUSUNDA LİBERAL
McCainin göç konusundaki sağa kayışı, Obamaya kayda değer manevra alanı tanıyor. Yine de yasadışı göç konusunda oldukça ortodoks liberal bir hat izliyor. Yasadışı göçmenlere vatandaşlık yolunu açmayı destekliyor ve bu konuyu başkanlığının ilk yılında bir öncelik haline getirmeyi vaat ediyor. Önseçimlerde, o zaman New York valisi olan ve yasadışı göçmenlere ehliyet vermeye çalışan Eliot Spitzeri desteklediğini açıkladı. Bu liberal İspanyol kökenliler için olumlu ama çoğu insan için de popüler olmayan bir konu.
İSTENMEYEN KONUKLAR
Obama, konuk işçilerin sayısını artırma konusunda çok daha az istekli. Bu konu aynı zamanda göç yasa tasarısında da yer alıyordu ama kısmen Senatör Obamanın sayesinde, iptal olmadan önce tasarıdan ciddi ölçüde budanmıştı. Obama konuk işçi sayısını 400 binden 200 bine düşüren bir tedbire destek verdi. Şirketlerin, yüksek işsizlik olan bölgelerde konuk işçi istihdam etmelerini yasaklayan ve geçerli ücretleri ödemelerini gerektiren başka bir önlemi gündeme getirdi. Aynı zamanda programı beş yıl sonra sonlandıracak bir öneriyi destekledi.
Nasıl ki başkan olduğunda McCain bir göç yasa tasarısını kabul ettirmek için sınır güvenliği konusundaki tutumunu yumuşatmak zorunda ise, Obama da başkan olduğunda iş dünyası karşıtı retoriklerini hafifletmek zorunda kalacaktır. İş dünyasından destek olmaksızın cumhuriyetçi politikacıları reforma destek vermeye ikna etmek son derece zor olacaktır. Ayrıca çiftçileri kendi taraflarına çekmek önem taşıyor çünkü yasadışı emek gücüne bel bağlayanlar genelde çiftçiler. Kırsal kesimde yaşayanlar, yerlilerin haklarını koruyan duyarlılıklara karşı ciddi bir ağırlık oluşturabilirler. Ayrıca Washingtonda güçlü lobicileri bulunuyor.
 |
|
Adayların duruşları arasındaki farklılıklar yasadışı göç konusundaki konuşma biçimlerindeki tezattan daha az çarpıcı. Obama polis baskını ve sınırdışı edilme korkusu içinde yaşayan ailelere umut vermekten söz ediyor. McCain ise Tanrının çocukları için genel bir sempati ifadesinden pek de ileri gitmiyor. Ancak istila edildiklerinden kaygılanan sıradan Amerikalıların acılarını hissediyor.
OBAMA AVANTAJLI
McCainin göç konusundaki tutumu sıradan bir Amerikalınınkine daha yakın. Yine de üstünlük Obamada gibi görünüyor.
Göç aynı zamanda Obamanın ırkının kendisine yardımcı olduğu nadir alanlardan birisi. Göçmenlerin, özellikle de yasadışı olanların, yarattığı rekabet siyahları daha çok tehdit ediyor. Okullar ve hapishanelerdeki kavgaların büyük bir kısmı siyahlarla Latinler arasında gerçekleşiyor. Sonuç olarak, göç reformunu destekleyen siyah bir politikacı özellikle cesur bir görüntü arz ediyor.
Yine de konu tümüyle değişebilir, hem de çok çabuk. Etkin bir reklam kampanyası göçmenlere ilişkin bastırılmış korkuları su üstüne çıkartabilir ve konuyu kamunun kaygı duydukları konuların başlarına çekebilir. Ekonomi kötüleştikçe muhtemelen Amerikalılar da işleri için rekabet edenlere karşı daha az hoşgörülü olacaklardır. Yasadışı bir göçmen oranı dehşet verici geniş yankı bulan bir suç işleyebilir. İşçi sınıfından olan beyazlar zaten Obamaya karşı temkinliler. Göç konusu birden bataklıktan yükselecek olursa, bu konuda yeni katılaşmış McCainin kollarına atılabilirler