ABD Seçimleri: Sağlık Politikaları
Dünya
Ortadoğu
Irak
AB
ABD
Kıbrıs
ABD'nin Seçimi
Genel
Balkanlar
Dünya basını
G.Asya-Pasifik
O.Asya-Kafkaslar
Güney Amerika
Afrika
Video
Foto Galeri
Türkiye
Dünya
Ekonomi
Spor
Teknoloji
Sağlık
Kültür Sanat
Yaşam
Hava Yol
Yeşil Ekran
Eğitim
Moda
Otomobil
Doğuş Yayın Grubu
NTV
NTVSPOR.NET
NBA TV
NTV Radyo
Eksen 96.2
NTV Yayınları
NTV Tarih
N. Geographic
 
NTVMSNBC Anasayfa » Dünya

ABD Seçimleri: Sağlık Politikaları

Amerikan sağlık sisteminde çözüm bakleyen iki büyük sorun var; maliyet ve kapsam. Can alıcı nokta ise; bunlardan hagisine öncelik verileceği...


 DİĞER HABERLER


NTV-MSNBC
Güncelleme: 15:49 TSİ 28 Ekim 2008 Salı

NEW YORK - Eğer yeterli sağlık sigortanız varsa ve Johns Hopkins hastanesi gibi kurumlara kabul edilecek kadar şanslıysanız, ABD dünyadaki en iyi sağlık hizmetlerini sunuyor. Ancak ne yazık ki onlarca milyon insanın sigortasız olduğu ortaya çıktı. Ayrıca verilen sağlık hizmetleri de dünyadaki en güvenilmez, pahalı ve adaletsiz sistemlerinden biri. Tüm bunların ötesinde iki büyük problem daha var.
Haberin devamı


İKİ BÜYÜK SORUN
İki önemli sorundan ilki 2,5 trilyonluk dev Amerikan sağlık sisteminin ta kendisi. Üstelik bu sorun onyıllardır büyüyor. Geçen birkaç senede yıllık bütçeden ayrılan pay yüzde 2,5’a ulaştı, bu da yıllık büyümeden daha fazla bir oran. Böyle giderse 2050 yılında gayrisafi milli hasılanın yüzde 20’sine ulaşacak.

İkinci büyük baş ağrısı ise sağlık hizmetlerinin kapsamı. Diğer endüstrileşmiş ülkelerin aksine ABD’nin herkesi kapsayan bir sağlık sistemi yok. Yaklaşık 46 milyon Amerikalı sigorta kapsamı dışında. Bu rakam 1994’te 40 milyondu.

Bu, kapsam dışındakilerin hiç sağlık hizmeti almadığı anlamına gelmiyor. Kaza ya da kalp krizi geçiren biri hastaneye kaldırılıyor. Bu yasalarca zorunlu tutlmuş durumda. Fakat bu tür acil hizmetler çok pahalı.

Böylelikle sigortasızlık sorunu büyük maliyetleri de beraberinde getiriyor. Bu da sağlık reformunun, neden hem kapsam hem de maliyeti adres gösterdiğini açıklıyor. Ama bu yutması zor bir lokma ve genelde siyasiler birinden birini hedef alıyor.

Clinton yönetimi ilk önce evrensel sağlık kapsamını ele aldı ama bu yöntem özellikle mali yetersizlikler ve kısmi hastalık seçeneği nedeniyle başarılı olamadı. Bush’un maliyetleri kontrol amaçlı mütevazı girişimi de çok fazla meyve vermedi.




KAPSAM MI MALİYET Mİ?
Bu kısa tarihsel arka plandan sonra Bush’un çalışmalarından daha tutkulu olsalar da Obama’nın da McCain’nin de ileri sürdükleri planların her şeye çözüm getireceğini söylemek zor. İkisi de önerilerinin hem kapsamı hem de maliyetleri içerdiğinde ısrarlı. Peki gerçekten öyle mi?

OBAMA KAPSAM, MCCAIN MALİYET DİYOR

Yakından bakıldığında açıkça görülüyor ki gerçekte iki aday da aslında iki konudan birini seçmiş durumda. Obama’nın planı kapsama odaklanmış, McCain ise maliyetleri ele alıyor. Bunun da ötesinde iki adayın planları arasında belirgin bir farklılık var. Obama’nın ekibi, kapsamı ele alan planlarının yüksek maliyetli olduğunun farkında ve bunu devlet hazinesinden karşılayacağını kastediyor. Buna karşın McCain planlarının, uzun dönemde genel imkanlar ile karşılanacağında, bu yüzden yeni devlet katkısını gerektirmediğinde ısrarlı.

Bir çok bakımdan Obama’nın kapsamı öncelikli olarak ele alması şaşırtıcı değil. Sigorta kapsamının dışındaki kitlelere ek olarak, sigortalılar da şirketlerin kapsamı daraltmasından ya da sulandırmasından korkuyor.

OBAMA’NIN PLANI
Obama kapsamı, yeni düzenlemeler, reform politikaları ve içerik düşürmenin bir karışımı ile genişletmeyi planlıyor. Planına göre artık sigortacılar kimseyi, çok hasta ya da çok maliyetli olduğu gerekçesiyle geri çeviremeyecek. Obama bir ‘Ulusal Sağlık Sigortası Piyasası’ kuracak. Burada sigortalılar ve şirketler özel ya da devletin oluşurduğu alternetifleri satın alabilecekler. Obama, özel ya da kamusal sağlık sigortası alabilmeleri için ailelere kredi açacak.

Peki bu politika işe yarayacak mı? Hilary Clinton, bunun yürümeyeceğinde ısrarlı. Bu programın, kendi planındaki anahtar bir konuyu içermediğini söylüyor: Sigortacılıkla ilgili yükümlülükler ya da yasal yaptırımlar. Obama’nın planında, yalnızca anne-babalara çocukları için sigorta yaptırmaları yükümlülüğü getiriliyor. Yükümlülük taraftarları, bu tür zorlamalar olmadan reformun etkinliğinin geniş seçenekler nedeniyle olamayacağını söylüyor. Genç ve sağlıklı insanlar kapsamı geniş tutmayacak ve maliyetli risk gruplarını terk edecekler.

Obama’nın pragmatik ve politik olarak zekice yanıtı ise şu: ‘İnsanlardan maliyetinin ne olacağı tam olarak bilinemeyen sigortaları satın almalarını istemek anlaşılır gibi değil.’ Bu yüzden, hem sağlık piyasasını genişletecek hem de sigorta kapsamını tipk bir aile için 2500 dolara düşürecek ölçüleri getireceğini ileri sürüyor. Bu o kadar etkili olacak ki vatandaşların yüzde 98’i sigorta satın alabilecek.

PLAN BİRKAÇ YILDA ÇÖKEBİLİR
Bu nokta Obama için birkaç soru işaretini gündeme getiriyor. İlki; zorunluluklar olmadan sigorta kapsamı dışındaki seçeneklerin, ne kadar büyük bir sorun yaratacağını kimse bilmiyor. Her ne kadar küçültmeler en fakir kesimin gereksinimlerini temin etmek için yapılmış ve sigortalar daha ucuz planları sağlamak için baskı altına alınmışsa da birçok aile bunu ödenemez bulacak ve sigortalarından feragat edecek. Planın mimarlarından biri; ‘eğer maliyetler muntzaman düşürülmezse planın birkaç yıl içinde çökeceğini’ söylüyor.

FİNANSMAN NASIL SAĞLANACAK ?
İkinci bir nokta da Obama’nın bunu nasıl finanse edeceği, yıllık 50-65 milyar dolarlık bir maliyetten söz ediliyor. Buna cevap olarak Obama 70 milyar dolar kullanacağını ya da Bush’un en varlıklı kesimlerden yaptığı gelir vergisi kesintilerini bir yıl için kaldıracağını söylüyor. Ancak onu eleştirenler bu kesintilerin daha uzun sürede sona ermesi gerektiğini söylüyor. Eğer Obama’nın söz verdiği maliyet tassarrufları gerçekleşmezse, planı büsbütün güvenilmez olacak.

McCain’nin planları tassarrufu öncelikli ele alırken, Obama’nın politikalarının ne kadar maliyet getireceğini tahmin etmek zor. Washington’daki bağımsız bir think-tank kuruluşu olan Vergi Politikaları Merkezi, McCain’nin politikalarının yıllık 1.3 trilyon dolarlık maliyet getireceğini hesaplarken, Obama’nınkileri 1.6 trilyon dolar olarak hesapladı. Yapılacak herhangi bir tasarruf bu meblağları düşürecektir.

MCCAIN’İN PLANI
McCain’in stratejisinin kalbinde, işveren tarafından sağlanan sağlık sigortasının, doğrudan sigortacı aracılığıyla bireylerin yaptırdığı sigortanın üzerinden yararlandığı vergi avantajını ortadan kaldırmak yatıyor. Bu vergi muafiyeti, İkinci Dünya Savaşı’ndan beri ABD’nin şirketler dünyasının popüler özelliklerinden birisi olagelmiştir.

Ama ekonomistlerin çoğu, Hazine’ye yılda 200 milyar doları aşkın maliyeti olan bu eşantiyondan nefret ediyor ve piyasayı iki şekilde bozduğunu öne sürüyorlar: Bu öncelikle piyasayı, benzer vergi muafiyetlerinden yararlanamayan bireysel planların aleyhinde etkilemektedir. İkinci olarak da çalışanları şirketlere bağlamakta ve dolayısıyla da emek piyasasının esnekliğini azaltmaktadır.


McCain’in reformları şirketlere verilen bu sübvansiyonun yerine, insanların kendi sigortalarını kimden istiyorlarsa alabilmeleri için, aile başına 5 bin dolara kadar geri ödenebilir vergi kredileri sunacak. İnsanların sigortalarını farklı eyaletlerden veya kiliseler gibi organizasyonlardan almalarına izin verecek. Obama’nın tersine sigortacıları herkesi kabul etmeye zorlamayacak ama devletin işlettiği ‘yüksek risk havuzları’ için federal finansman sunacak; bu sayede de (McCain’in iddiası bu...) en hasta olanların maliyetleri karşılanacak.

SİGORTASIZLAR ARTACAK
Peki bu plan işe yaracak mı? McCain, işi olanlar için sübvansiyonlara son vererek bir alkışı hak ediyor. Bu denemeye değer bir yöntem ama şirketleri sağlık sigortası önermede daha az istekli yapabilir. McCain sadece çok büyük birkaç şirketin kapsamı daraltacağında ısrarlı. Ama
Vergi Politikaları Merkezi’ndekiler bu konuda ikna olmuş değiller. McCain’in planıyla ülkedeki sigortasızların sayısının hızla artacağını düşünüyorlar. (2009’da 18 milyon, 2018’de 34 milyon kişi öngörülüyor.), McCain’nin planı tam anlamıyla işe yarasa bile bu durumda sayı 2013’te ancak 1 ila 5 milyon arasında düşebilir.

McCain’in danışmanları, kendi başlarına sigorta almak için bireylere verilen vergi kredilerinin milyonlarca Amerikalı’nın sigortalı olmasını sağlayacağını ve bunun da şirketlerin sağladığı sigortalarda olabilecek herhangi bir azalmayı fazlasıyla dengeleyeceğini iddia ederek bu analizi reddediyorlar. Ancak bir ailenin standart sağlık planının yaklaşık 12 bin dolara mal olduğu dikkate alınırsa, yoksul emekçi kesimin ne kadarının 5 bin dolarlık geri ödenebilir kredi ile motive olacakları belirsiz. McCain tarafından önerilen yüksek risk havuzları da bazı kuşkulara yol açıyor. Reformu, böyle çekingen yaklaşımlarla yapmayı deneyen diğer devletler büyük ölçüde başarısız olmuşlardı.

SEÇMEN, KAPSAM DİYEBİLİR
Sonuç olarak her iki planın da erdemleri bulunuyor. Obama’nın planında asıl bilinmeyen, evrensele yakın sigorta kapsamının, gerçekte ne kadara mal olacağı. McCain’in stratejisindeki belirsizlik ise, planının sigorta kapsamında olanların sayısını artırmak için gerçekten işe yarayıp yaramayacağı. Düşük sigortalıların gittikçe büyüyen safları ve ABD kadar zengin bir ülkede -hiç sağlık sigortası olmayan 46 milyonu bir kenera koyduğumuzda bile- bunun bir skandal olduğu yönünde artan yaygın bakış açısı dikkate alındığında, seçmenler herkesi hızlı bir biçimde sigortalı yapmayı vaat eden bir planı tercih edip maliyet sorununu dert etme meselesini gelecek seçmenlere bırakabilirler.

 

Ana Sayfa | Türkiye | Dünya | Ekonomi | Sağlık | Yaşam | Teknoloji | Kültür Sanat | Doğal Hayat | Eğitim | Moda
Spor | Hava Yol | İletişim | Yardım | İzleyici Görüşleri | Reklam Seçenekleri | Hukuki Şartlar & Gizlilik Hakları