Tokyo Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Üniversitesinden emekli Prof. Dr. Kohei Kihara, Mersin Üniversitesinin (MEÜ) davetlisi olarak geldiği Mersinde, Türkiyede yetişen orkinosların daha lezzetli olması nedeniyle Japonyanın orkinos ihtiyacının büyük kısmının Türkiyeden karşıladığını söyledi.
Türkiye ile Japonyanın su ürünleri bakımından ilişkisinin oldukça derin olduğunu belirten Kihara, Akdeniz, orkinos yumurtası bırakılan en önemli ve meşhur yerlerden biridir dedi. Japonların, Türklere göre daha çok balık tükettiğini ifade eden Prof. Dr. Kihara, şöyle devam etti:
KİŞİ BAŞINA 10 KİLO BALIK YİYORUZ
Türkiyede kişi başı yıllık balık tüketimi 9-10 kilogram iken, bu rakam Japonyada 60 kilogramı buluyor. Dünya ortalaması ise 16 kilogram civarında. Bunda da deniz kaynakları açısından oldukça zengin olan Türkiyenin, protein ihtiyacını yine zengin olduğu hayvansal kaynaklar olan kırmızı etten sağlaması etkili oluyor. Fakat, son zamanlarda kırmızı et kaynaklı sağlık problemleri nedeniyle insanlar balık etinin önemini kavradılar ve tüketim artmaya başladı. Oysa Türkiyenin yarısı kadar bir büyüklüğe sahip, fakat nüfusu iki katına yakın olan Japonyada hayvansal ürün az olduğu için, bu ihtiyaç deniz kaynaklarından sağlanıyor. Bu yüzden de Japonya balıkçılıkta oldukça ileri düzeyde bulunuyor.
TÜRKİYEDE SADECE 10 BALIK YETİŞTİRİLİYOR
Türkiyenin deniz kaynaklarını iyi değerlendirmesi gerektiğini anlatan Kihara, Çevresel etkenler ve bilinçsiz avlanma gibi nedenlerle deniz kaynakları her geçen gün azalıyor. Deniz kaynaklarının tükenmeye başlaması nedeniyle Japonyada uzun yıllardır 80 tür balık ve midye yetiştiriciliği yapılırken, Türkiyede zannedersem son 15 yıldır 10a yakın tür balık yetiştiriliyor. Bu nedenle su kaynaklarının çok iyi korunarak, balıkçılığa daha çok önem verilmesi gerekiyor diye konuştu.
LARVADAN ORKİNOS ÜRETİMİ
Prof. Dr. Kohei Kihara, Türk ve Japon akademisyenlerin katılacağı ortak yürütülecek proje ile Akdenizde larvadan orkinos üretmek için çalışmaların başladığını söyledi. Bugüne kadar yürütülen çalışmalarda kanunlara uygun olarak Akdenizde 30 kilogramın üzerinde yakalanan orkinosların kafeslerde büyütülmek suretiyle yetiştirildiğini belirten Kihara, Ortak yürütmeyi planladığımız projede, Akdenizde tutulacak orkinoslardan yumurta alındıktan sonra, kültür ortamında larvası çıkarılıp yenilmeyecek; yani başka avcıların yiyemeyeceği boyuta getirilerek doğaya bırakılacak dedi.

Akdeniz orkinoslarını kaybediyor

Bu uygulamanın 5 yıl önce ilk kez Japonyada gerçekleştirildiğini ifade eden Kihara, şöyle konuştu: Dünyada 5 yıl öncesine kadar bunu gerçekleştirecek bir teknik yoktu. Burada esas üretim anaçtan yumurta alıp onu büyütmek. Japonyada 5 yıl önce ilk defa bu gerçekleştirildi. Şimdi de Japon Üniversiteleri ile Türk üniversiteleri arasında bu yönde akademik ve teknik iş birliği yaparak, Akdenizde larvadan orkinos üretimini sağlamayı amaçlıyoruz. Yani yumurta büyütülüp anaç hale getirildikten sonra tekrar yumurta alınacak. Böylece orkinos üretiminde süreklilik sağlanıp, popülasyonun artmasına da katkı sunulacak. Bu uygulamanın Japonyanın dışında İspanyada yapıldığı söyleniyor. Sadece duydum, ama ne derece verimli bilemiyorum.
BİR ORKİNOS 300 BİN YUMURTA VERİYOR
Bir orkinosun 300 bin yumurta verdiğini, bunların da ancak yüzde birinin sağlam kalabildiğini ifade eden Prof. Dr. Kihara, şunları kaydetti: Dünyada deniz kaynakları her geçen gün azalıyor. Yapılan bir araştırmaya göre, 2050 yılında dünyadaki balık türünün yüzde 50sinin yok olacağı söyleniyor. Durum böyle iken Japonya, Türkiye ya da başka ülke ayrımı yapmadan, akademisyenler olarak dünyanın balık kaynaklarını korumak ve çoğaltmak için gayret gösteriyoruz.