Hangi kente giderseniz gidin, seçim bürolarında çalışanlar dahil olmak üzere herkes aynı soruyu soruyor size: Bu seçim gerçekten olacak mı?
Sorunun ana nedeni ise Kuzey Iraka yönelik sınır ötesi operasyon iddiaları, spekülasyonları. Senaryo şöyle: TSK Kuzey Iraka girmesiyle seçimler ertelenecek. Böylece hem hükümet hem de bölgeden seçime girecek DTP destekli bağımsız adaylar engellenmiş olacak.
Bu senaryo dilden dile dolaşarak, her kentin en yoğun mekanları olan kahvehanelerin ana mevzusunu oluşturuyor. Zaten bölgede kahvehanelere uğramadan edemiyorsunuz. Hemen her ilde işsizliğin ve yoksulluğun ne düzeyde olduğunun en iyi göstergesi kahvehaneler. Diğer yandan da söylence, haberleşme mekanları.
BAĞIMSIZ-AK PARTİ ÇEKİŞMESİ
Türkiyenin batısısında olduğu gibi bölgede de ikili bir yapı var. Batıda nasıl AK Parti-CHP çekişmesi söz konusuysa Güneydoğuda çekişme bağımsızlar ve AK Parti arasında. DTPnin seçime girmeyip bağımsız adayları destekleyecek olması özelllikle AK parti ve CHPnin keyfini kaçırmış.
Yıllardır barajı aşamayan DTPnin boşa giden oylarının sağladığı bol milletvekili avantajı bu seçimde tekrarlanmayacak gibi görünüyor. 2002de Güneydoğu Anadolu bölgesindeki 10 ilden AK Partinin kazandığı 46, CHPnin de 14 milletvekili yarı yarıya azalabilir.
DTP destekli bağımsızlar temsilde adalet ilkesinin bu kez biraz olsun sağanabileceğinini öne sürüyorlar. 2007 seçimlerinin özgünlüğünü bağımsızlar oluşturacak. Hedefleri bölgeden 25-30 arasında temsilciyi Ankaraya göndermek. Zaten en heyecanlı ve hareketli grup onlar. Bir yandan işleri en zor olanlar. Çünkü bazı illerde birden fazla adayla seçime girdikleri için seçmene isim ezberleterek, sıra saydırarak, oyların tek adayda toplanmasını engellemeleri gerekiyor.
Konuştuğunuzda bu sorunu kolaylıkla aşabileceklerini söylüyorlar, ancak tabii bunu süreç gösterecek. Kendinden emin olmalarının nedeni ise birçok kırgınlığa, listelerdeki önemli tasfiyelere rağmen aday kim olursa olsun seçmelerinin gözü kapalı kendilerini destekleyecek olması. Bu durum, bazı deneyimli bağımsızların DTP içi çekişmelerden dolayı tasfiyesini bile kolaylaştırmış. Yani orası da süt liman değil. Merak edilen ise seçildikleri takdirde 1990lı yıllardaki çocukluk hastalıklarının nüksedip etmeyeceği.
Konuştuğumuz bağımsız adaylar mantıklı, ılımlı ve fevri olmayan politikayı tercih edeceklerini, hatta birçok kişiyi şaşırtacaklarını söylerken, bu iddialar bağımsızların ne kadar bağımsız olduklarının da göstergesi olacak.
AK PARTİ SANDALYE KAYBEDECEK
Güneydoğu Anadoluda sandalye sayısı olarak en çok etkilenecek parti AK Parti. 2002 seçimlerinde Diyarbakırdan 67 bin oy alarak Meclise 8 milletvekili göndermenin rahatlığını yaşayamıyor AK Partililer.
Listeleri güçlü, ön sıralarda bakanlar olsa da 2002 seçimleri gecesi uyumaya giden ve yatağından milletvekili olduğu müjdesi ile kaldırılan Diyarbakır 8. sıra adayı ile ilgili espiriler bu kez yapılamayacak.
AK Parti özellikle dini hassasiyetlerin yoğun olduğu bölgede ikinci alternatif olduğunun bilinci ve iktidar olmanın olanakları ile seçmene yüklenecek. Cumhurbaşkanlığı seçimini gerçekleştirememiş olması, TSK tarafından engellendiği iddiaları AK Partiyi buradaki seçmen nezdinde bir kez daha mağdur sınıfına sokmuş. Bu da AK Partinin bölgedeki avantajı. Hatta DTP tabanınandan bile, Bağımsızlar seçime girmeseydi oylarımız AK Partiye giderdi diyenler mevcut. Yani genel seçimlerde öncelikle Kürt meselesi konuşulacak. Ardından bölgeye yönelik yatırımlar, yoksulluk ve işsizlik gibi hayati konular kadar sivil/askeri siyaset ayrımı gündeme gelecek.
CHPNİN İŞİ ZOR
Bölgede en çok zorlanacak parti tabii ki CHP. Ancak CHPnin Ankara söylemi ile bölgedeki adayların seçim sürecindeki birebir ilişki söylemi farklı.
CHP adayları arasında halk arasında sevilen, geçtiğimiz dönem çabaları ile öne çıkan, bölgede önemli bir unsur olan aile/aşiret desteğine sahip olanlar öne çıkıyor. CHPye verilen oylar partiye değil adaya gidecek Yani AK Partinin adaya değil doğrudan partiye oy veren seçmen avantajı CHPde mevcut değil.
HERKESE GÖRE SEÇMEN VAR
Bölgedeki seçmen eğilimlerinde aşiretler ve aileler kadar dini cemaatler de belirleyici olacak. Ancak dini cemaatler Batıdaki kadar etkili olmasa da Lübnandaki isimdaşı ile birlikte anılan oluşumların bile seçimlerde hatırı sayılır oyu olduğu konuşuluyor.
Adayların kırsal alanı, şehir merkezlerini, hatta korucuların oylarını da dikkate almak, farklı değerlendirmek zorunda. Çünkü merkezlerden blok oy çıkabilirken, dini hassasiyetlerin daha yoğun, eğitim düzeyinin daha düşük olduğu kırsal alanda seçmeni ikna yöntemleri farklılaşıyor. Bu yüzden Diyarbakır çevresinde aileleri ile birlikte 40 bine yakın oy potansiyeline sahip korucuları da dikkate alan partiler var.
Güneydoğudaki seçim sürecinde bazı adayların işi kolayken bazılarının çok değişkenli denklem üzerinde kampanya yürütmesi gerekiyor.